Pułapka

Nie pragnij zmysłowo oglądać aniołów, Moce czy Chrystusa, abyś całkowicie nie odszedł od zmysłów i nie wziął wilka za pasterza, i nie oddawał czci wrogim demonom. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Czystość

W czasie modlitwy, kiedy pragniesz ujrzeć oblicze Ojca, który jest w niebie, żadną miarą nie szukaj jakiegoś kształtu czy obrazu. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Igraszki

Innemu świętemu, który żył na pustyni w pokoju, [przytrafiło się], że kiedy gorliwie się modlił, towarzyszące mu demony przez dwa tygodnie grały nim jak w piłkę, podrzucając go w powietrze i chwytając na słomianej macie, ale żadnym

Wytrwałość

Dotarła do nas wieść, że pewnemu świętemu, który modlił się, ukazał się Zły w taki sposób, iż kiedy podnosił ręce do modlitwy, tamten zmieniał się w lwa i podnosił w górę przednie łapy, a własne pazury z obydwu

Modlitwa

Kiedy stajesz do modlitwy, nie zwracaj uwagi na potrzeby ciała, abyś nękany przez pchłę czy wesz albo przez komara czy muchę, nie utracił największej korzyści ze swej modlitwy. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Przykład

Niech pouczy cię przykład tego, kto winien był dziesięć tysięcy talentów. Jeśli bowiem nie odpuścisz temu, kto jest twoim dłużnikiem, sam także nie dostąpisz odpuszczenia. Powiedziano przecież: Wydał go katom. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom

Chleb

Jak chleb jest pokarmem dla ciała, a cnota – dla duszy, tak duchowa modlitwa dostarcza pokarmu umysłowi. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Strach

Jeśli na modlitwie stajesz wobec Boga wszechmogącego, który wszystko stworzył i wszystko otacza swoją opatrznością, to dlaczego tak nierozumnie zbliżasz się do Niego, że nie zwracasz uwagi na niepokonany gniew Boga, a obawiasz się komarów i skarabeuszy?

Uwaga

Jeśli demony grożą ci nagle, ukazując się z powietrza, wpędzają cię w przerażenie i opanowują twój umysł albo też jak dzikie zwierzęta wyrządzają krzywdę twemu ciału, nie obawiaj się ich i zupełnie nie zwracaj uwagi na ich

Czysta modlitwa

Ten, kto troszczy się o czystą modlitwę, będzie wysłuchiwał ze strony demonów różnych hałasów, trzasków, krzyków i wyzwisk, ale nie upadnie ani nie utraci ducha, ponieważ będzie mówił: zła się nie ulęknę, bo Ty jesteś ze mną,

Anioły?

Powinieneś także znać i ten podstęp [demonów]: otóż na pewien czas rozdzielają się one na dwie grupy i kiedy – jak sądzisz – szukasz ocalenia [od jednych], pozostałe przychodzą w postaci aniołów i wypędzają tych pierwszych, aby cię

Czujność

Bacz, aby złe duchy nie zwiodły cię przez jakąś wizję. Bądź raczej roztropny i zwracaj się ku modlitwie, i wzywaj Boga, aby – jeśli to od Niego pochodzi jakaś myśl – sam cię oświecił lub też –

Przykrości

Ten, kto znosi rzeczy przykre, dostąpi też wielkich radości, a kto jest wytrwały w znoszeniu goryczy, nie będzie pozbawiony przyjemności. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Bestie

Jeśli chcesz troszczyć się o modlitwę, przygotuj się na ataki demonów i mężnie znoś ich ciosy. Będą bowiem nacierać na ciebie jak dzikie bestie i maltretować całe twoje ciało. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Brud

Chociaż wydaje ci się, że przebywasz w obecności Boga, wystrzegaj się ducha nieczystości. Jest on bowiem bardzo zwodniczy i pełen zazdrości, i stara się być bardziej przenikliwy niż poruszenia i czujność twego umysłu. Chce odciągnąć od Boga

Wolność

Nie chciej, aby sprawy, które ciebie dotyczą, działy się po twojej myśli, ale raczej tak, jak podoba się to Bogu. W ten sposób na modlitwie pozostaniesz wolny od niepokoju i pełen wdzięczności. // Ewagriusz z Pontu // Pisma

Wiedza

Wiedza jest najpiękniejsza, jest bowiem wspomożycielką modlitwy, ponieważ budzi ze snu rozumną moc umysłu, aby kontemplował Boskie poznanie. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Psalmy

Śpiew psalmów uśmierza namiętności i sprawia, że uciszają się nieopanowane impulsy ciała. Modlitwa zaś przygotowuje umysł, aby podjął właściwe sobie działanie. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Modlitwa

Módl się tak jak należy i bez niepokoju oraz śpiewaj psalmy rozumnie i bez fałszowania, a staniesz się jak młody orzeł wzlatujący ku górze. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Gniew

Zrozum, że święci aniołowie zachęcają nas do modlitwy i razem z nami stają do niej, radując się i modląc za nas. Jeśli zatem dopuścimy się zaniedbania i podejmiemy inne, przeciwne [modlitwie] myśli, bardzo ich rozgniewamy, ponieważ to o

Łzy

Jeśli wydaje ci się, że nie potrzebujesz na modlitwie wylewać łez za swoje grzechy, to zastanów się, jak daleko odszedłeś od Boga, chociaż powinieneś trwać w Nim przez cały czas, a zaraz tym gorętszymi zalejesz się łzami.

Modlitwa

Sądzę, że to co powiedziano w Apokalipsie, iż Anioł przyniósł kadzidło, aby dodać je do modlitw świętych, oznacza tę łaskę, która działa przez Anioła. Daje on bowiem poznanie prawdziwej modlitwy, tak że w końcu umysł trzyma się

Pęta

Jak spętany człowiek nie może biegać, tak i umysł służący namiętnościom nie jest w stanie dojrzeć miejsca duchowej modlitwy. Namiętna myśl wabi go i otacza, i nie może on zachować stałości. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom

Myśli

Nie możesz modlić się modlitwą czystą, dopóki jesteś uwikłany w sprawy materialne i miotany nieustannymi troskami. Modlitwa jest bowiem porzuceniem myśli. // Ewagriusz z Pontu // Pisma ascetyczne, tom 1

Straż

Trwaj na straży w czasie modlitwy, strzegąc swego umysłu przed myślami, abyś wytrwał w pokoju, który jest mu właściwy. Wtedy Ten, który współczuje pozbawionym wiedzy, odwiedzi cię i tak posiądziesz najznakomitszy dar modlitwy. // Ewagriusz z Pontu